Filozofski temperamenti: od Platona do Fukoa

Peter Sloterdajk ima istančano oko za istoriju zapadne misli i u Filozofskim temperamentima pronicljivo i – kako samo on to ume – slikovito iščitava i dočarava živote i ideje uticajnijih svetskih intelektualaca. U 19 diskurzivnih vinjeta koje su prepune kako živopisnih opisa ličnosti tako i uzornih teorijskih analiza, Sloterdajkova knjiga, koja nudi nesvakidašnji čitalački doživljaj, razvoj filozofskog mišljenja ne izlaže tako što gomila podatke o važnim knjigama i nepobitnim dokazima, već kao neprestanu, duboko ličnu borbu s različitim misaonim i duhovnim kretanjima, borbu ispunjenu koliko mnogobrojnim zamkama i stranputicama, toliko i izvanrednim intelektualnim otkrićima.

Sloterdajk uranja u delo ovih filozofa i istražuje istorijski kontekst njihovih života. Primera radi, na provokativan način dovodi u vezu Platona i šamanizam, a Marksa povezuje s gnosticizmom, i time – svojim savršenim retoričkim stilom – razotkriva kako one suštinske spoljašnje uticaje koji su oblikovali rad mišljenja tih filozofa tako i sve ono oduševljenje i čuđenje koje je izazivala (i još uvek izaziva) primena njihovih misaonih dostignuća u stvarnom svetu života. Sloterdajk pod filozofskim „temperamentom“ podrazumeva svojevrsni i neponovljivi kreativni susret između jednog konkretnog duha i najrazličitijeg kulturnog polja. Upravo iz takvog retkog – i utoliko dragocenijeg – susreta nastala su, s jedne strane, jedinstvena misaona dostignuća devetnaestorice filozofa dok, s druge strane, taj susret istovremeno artikuliše i otelovljuje onu naročitu dinamiku Duha koja je u filozofiji kao celini uvek na delu.